Δίκαιη φορολόγηση: Η Επιτροπή δρομολογεί εργασίες για την κατάρτιση του πρώτου κοινού καταλόγου της ΕΕ μη συνεργάσιμων περιοχών φορολογικής δικαιοδοσίας

forologiki_diafaneiaΗ Ευρωπαϊκή Επιτροπή προωθεί τις εργασίες για την κατάρτιση του πρώτου κοινού καταλόγου της ΕΕ μη συνεργάσιμων περιοχών φορολογικής δικαιοδοσίας με την υποβολή προκαταρκτικής αξιολόγησης («πίνακα αποτελεσμάτων») όλων των τρίτων χωρών σύμφωνα με βασικούς δείκτες.

Εναπόκειται πλέον στα κράτη μέλη της ΕΕ να επιλέξουν ποιες χώρες θα πρέπει να ελεγχθούν διεξοδικότερα κατά τους προσεχείς μήνες ώστε να εντοπιστούν με ακρίβεια οι χώρες που δεν τηρούν τους κανόνες όσον αφορά τη φορολογία.

Τον Ιανουάριο 2016, η Επιτροπή δρομολόγησε διαδικασία τριών σταδίων για την κατάρτιση κοινού καταλόγου της ΕΕ, ως μέρος του ευρύτερου θεματολογίου της για την πάταξη της φοροδιαφυγής και της φοροαποφυγής. Ένας κοινός ενωσιακός κατάλογος των μη συνεργάσιμων περιοχών δικαιοδοσίας θα έχει μεγαλύτερη βαρύτητα απ’ ότι το σημερινό μωσαϊκό εθνικών καταλόγων κατά τη διαπραγμάτευση με τρίτες χώρες που αρνούνται να συμμορφωθούν με τα διεθνή πρότυπα χρηστής φορολογικής διακυβέρνησης. Ένας κατάλογος της ΕΕ θα αποτρέψει επίσης όσους προβαίνουν σε επιθετικό φορολογικό σχεδιασμό να χρησιμοποιούν καταχρηστικά τις αναντιστοιχίες μεταξύ των διαφόρων εθνικών συστημάτων.

Στόχος είναι να δημοσιευθεί ο οριστικός κατάλογος των μη συνεργάσιμων περιοχών δικαιοδοσίας έως το τέλος του 2017. Τα κράτη μέλη έχουν ήδη εκφράσει την υποστήριξή τους στην εν λόγω προσέγγιση, την οποία στηρίζει επίσης σθεναρά το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Ο κ. Πιέρ Μοσκοβισί, Επίτροπος Οικονομικών και Δημοσιονομικών Υποθέσεων, Φορολογίας και Τελωνείων, δήλωσε σχετικά: «Η ΕΕ λαμβάνει σοβαρά υπόψη τις διεθνείς της δεσμεύσεις όσον αφορά τη χρηστή διακυβέρνηση. Είναι συνεπώς εύλογο να αναμένουμε το ίδιο ακριβώς από τους διεθνείς εταίρους μας. Επιθυμούμε να διεξάγουμε αμερόληπτες και ανοιχτές συζητήσεις με τους εταίρους μας για φορολογικά θέματα που μας αφορούν όλους στη διεθνή κοινότητα. Ο κατάλογος της ΕΕ θα αποτελέσει το εργαλείο μας για την αντιμετώπιση τρίτων χωρών που αρνούνται να τηρήσουν τους κανόνες.»

 

Ο τρόπος με τον οποίο καταρτίστηκε ο πίνακας αποτελεσμάτων

Στόχος του πίνακα αποτελεσμάτων της Επιτροπής είναι να βοηθήσει τα κράτη μέλη να καθορίσουν με ποιες χώρες η ΕΕ θα πρέπει να αρχίσει διάλογο σχετικά με τα ζητήματα χρηστής φορολογικής διακυβέρνησης. Ο πίνακας αποτελεσμάτων έχει σχεδιαστεί ως κίνητρο έναρξης της διαδικασίας και για να συμβάλει στην επιλογή των κρατών μελών κατά τη λήψη της απόφασης σχετικά με το ποιες χώρες θα πρέπει να ελεγχθούν αρχικά.

Όλες οι τρίτες χώρες και οι περιοχές φορολογικής δικαιοδοσίας στον κόσμο εξετάστηκαν προκειμένου να προσδιοριστεί ο κίνδυνος που αντιπροσωπεύουν για τη διευκόλυνση της φοροαποφυγής. Η εν λόγω προκαταρκτική αξιολόγηση βασίστηκε σε ένα ευρύ φάσμα ουδέτερων και αντικειμενικών δεικτών, συμπεριλαμβανομένων των οικονομικών δεδομένων, της οικονομικής δραστηριότητας, των θεσμικών και νομικών δομών και των βασικών προτύπων χρηστής φορολογικής διακυβέρνησης.

Ως πρώτο στάδιο, ο πίνακας αποτελεσμάτων παρουσιάζει τεκμηριωμένα στοιχεία για κάθε χώρα σύμφωνα με τρεις ουδέτερους δείκτες: τους οικονομικούς δεσμούς με την ΕΕ, την οικονομική δραστηριότητα και τους δείκτες σταθερότητας. Οι περιοχές δικαιοδοσίας που είναι ιδιαίτερα αντιπροσωπευτικές των τριών αυτών κατηγοριών εξετάζονται στη συνέχεια στο πλαίσιο δεικτών κινδύνου, όπως το επίπεδο διαφάνειάς τους ή η δυνητική χρήση προτιμησιακών φορολογικών καθεστώτων.

Η προκαταρκτική αξιολόγηση δεν αποτελεί απόφαση για τις τρίτες χώρες, ούτε συνιστά προκαταρκτικό κατάλογο της ΕΕ. Ορισμένες χώρες μπορούν να κατέχουν υψηλή θέση όσον αφορά τους δείκτες στον πίνακα αποτελεσμάτων για πολλούς λόγους, ακόμη και όταν δεν συνιστούν απειλή για τις φορολογικές βάσεις των κρατών μελών. Στόχος είναι να βοηθηθούν τα κράτη μέλη στην καλύτερη εστίαση των χωρών κατά τη λήψη απόφασης για περαιτέρω έλεγχο από πλευράς χρηστής φορολογικής διακυβέρνησης, που αποτελεί το επόμενο στάδιο της διαδικασίας κατάρτισης καταλόγου της ΕΕ. Η ΕΕ θα συνεργαστεί στενά με τον ΟΟΣΑ κατά τη διαδικασία κατάρτισης του καταλόγου και θα λάβει υπόψη την αξιολόγηση των προτύπων διαφάνειας των περιοχών δικαιοδοσίας του ΟΟΣΑ.

Επόμενα στάδια

Η προκαταρκτική αξιολόγηση υποβλήθηκε στους εμπειρογνώμονες των κρατών μελών στην Ομάδα Εργασίας για τον Κώδικα Δεοντολογίας όσον αφορά τη Φορολογία των Επιχειρήσεων του Συμβουλίου, στις 14 Σεπτεμβρίου. Βάσει των αποτελεσμάτων, η Ομάδα για τον Κώδικα Δεοντολογίας θα καθορίσει τις σχετικές περιοχές δικαιοδοσίας που θα υποβληθούν σε έλεγχο και οι οποίες θα πρέπει να εγκριθούν από τους υπουργούς οικονομικών πριν το τέλος του έτους. Ο έλεγχος των επιλεγμένων χωρών θα πρέπει να αρχίσει τον προσεχή Ιανουάριο, με στόχο την κατάρτιση ενός πρώτου καταλόγου της ΕΕ των μη συνεργάσιμων περιοχών φορολογικής δικαιοδοσίας πριν το τέλος του 2017.

Ιστορικό

 

Η νέα διαδικασία κατάρτισης καταλόγου της ΕΕ εντάσσεται στην εκστρατεία της ΕΕ για την πάταξη της φοροδιαφυγής και φοροαποφυγής και την προώθηση δικαιότερης φορολόγησης, τόσο εντός της ΕΕ όσο και παγκοσμίως. Προτάθηκε από την Επιτροπή στην εξωτερική στρατηγική για την πραγματική φορολόγηση τον Ιανουάριο 2016 και εγκρίθηκε από τους υπουργούς οικονομικών της ΕΕ τον Μάιο. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει επίσης επανειλημμένα εκφράσει την υποστήριξή του για τη διαδικασία κατάρτισης καταλόγου της ΕΕ.

 

Η εξωτερική στρατηγική καθορίζει σαφή, δίκαιη και αντικειμενική διαδικασία κατάρτισης καταλόγου της ΕΕ σε τρία στάδια:

 

  1. Πίνακας αποτελεσμάτων: Η Επιτροπή καταρτίζει πίνακα αποτελεσμάτων βάσει ουδέτερων δεικτών για τον προσδιορισμό, όσον αφορά το φορολογικό σύστημα κάθε τρίτης χώρας, του επιπέδου δυνητικού κινδύνου στη διευκόλυνση της φοροαποφυγής. Η Επιτροπή υποβάλλει τις διαπιστώσεις του πίνακα αποτελεσμάτων στους εμπειρογνώμονες των κρατών μελών στο πλαίσιο της ομάδας Εργασίας για τον Κώδικα Δεοντολογίας στο Συμβούλιο.
  2. Έλεγχος: Με βάση τα αποτελέσματα του πίνακα, τα κράτη μέλη αποφασίζουν ποιες τρίτες χώρες θα πρέπει να ελεγχθούν επίσημα από την ΕΕ. Ο έλεγχος των προτύπων χρηστής φορολογικής διακυβέρνησης τρίτων χωρών θα διεξάγεται από την Επιτροπή και την Ομάδας Εργασίας για τον Κώδικα Δεοντολογίας. Θα αρχίσει διάλογος με τις εν λόγω χώρες, ώστε να έχουν τη δυνατότητα να αντιδράσουν σε τυχόν ανησυχίες που εγείρονται ή να συζητήσουν μια στενότερη συνεργασία με την ΕΕ σε φορολογικά θέματα.
  3. Κατάρτιση καταλόγου: Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας ελέγχου, οι τρίτες χώρες που αρνήθηκαν να συνεργαστούν ή να ανταποκριθούν στις ανησυχίες της ΕΕ όσον αφορά τη χρηστή φορολογική διακυβέρνηση θα πρέπει να καταχωριστούν στον κατάλογο της ΕΕ.

 

Ο κοινός κατάλογος της ΕΕ θα αποτελεί την «έσχατη λύση». Θα αποτελέσει εργαλείο για την αντιμετώπιση τρίτων χωρών που αρνούνται να τηρήσουν τις αρχές της χρηστής φορολογικής διακυβέρνησης, όταν αποτύχουν όλες οι άλλες προσπάθειες έναρξης διαλόγου με τις εν λόγω χώρες.