Νέα έκθεση: Πώς η πολιτική συνοχής της ΕΕ βελτιώνει το επενδυτικό περιβάλλον

Ένα από τα βασικά στοιχεία της μεταρρύθμισης της πολιτικής συνοχής για το 2014-20, ήταν η καθιέρωση προϋποθέσεων τις οποίες τα κράτη μέλη οφείλουν να πληρούν, προκειμένου να λάβουν χρηματοδότηση από τα Ευρωπαϊκά Διαρθρωτικά και Επενδυτικά Ταμεία.

Μια πρώτη αξιολόγηση που δημοσιεύεται σήμερα, δείχνει ότι αυτό το συμπληρωματικό βήμα έχει υψηλή αξία και ότι οι προϋποθέσεις αποτέλεσαν ισχυρό κίνητρο για την υλοποίηση από τα κράτη μέλη και τις περιφέρειες, μεταρρυθμίσεων οι οποίες θα είχαν πιθανότατα καθυστερήσει ή δεν θα είχαν απαραίτητα υλοποιηθεί.

Οι προϋποθέσεις για επιτυχείς επενδύσεις (ή «εκ των προτέρων αιρεσιμότητες») καλύπτουν ευρύ φάσμα τομέων, μεταξύ των οποίων η συμμόρφωση με τις οδηγίες για την ενεργειακή απόδοση, στρατηγικές καινοτομίας, ψηφιακά σχέδια και εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις Οι προϋποθέσεις αυτές περιλήφθηκαν στην αναθεωρημένη πολιτική συνοχής, με σκοπό να εξασφαλιστεί η ορθή και αποτελεσματική χρήση των κονδυλίων.

Η αρμόδια Επίτροπος για θέματα περιφερειακής πολιτικής, κ. Κορίνα Κρέτσου, δήλωσε: «Η έκθεση αυτή δείχνει ότι οι προϋποθέσεις έχουν βελτιώσει το πλαίσιο μέσα στο οποίο λειτουργεί ο προϋπολογισμός της ΕΕ. Συνδέοντας την είσπραξη κονδυλίων της ΕΕ με την υλοποίηση βασικών διαρθρωτικών αλλαγών, όχι μόνο συμβάλουμε στην εξασφάλιση υγιών δημόσιων επενδύσεων, αλλά συνεισφέρουμε και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής σε όλη την ΕΕ, διαμορφώνοντας παράλληλα τις σωστές συνθήκες για την ανάπτυξη και τη δημιουργία θέσεων εργασίας, σύμφωνα με τους στόχους του Επενδυτικού Σχεδίου του Προέδρου κ. Γιούνκερ

Οι προϋποθέσεις αυτές βοηθούν στην εξάλειψη των εμποδίων στις επενδύσεις

Πολλές από αυτές στοχεύουν τόσο τους οριζόντιους όσο και τους τομεακούς φραγμούς που εμποδίζουν τις επενδύσεις στις ΕΕ. Με αυτόν τον τρόπο, βοήθησαν την εμβάθυνση της Ενιαίας Αγοράς και την επίτευξη του Επενδυτικού Σχεδίου, μέσω του τρίτου του πυλώνα.

Στον ψηφιακό τομέα, οι προϋποθέσεις ανάγκασαν τα κράτη μέλη να καθορίσουν μια σειρά έργων προτεραιότητας, σύμφωνα με τους στόχους για την ανάπτυξη υποδομών ευρυζωνικότητας της ψηφιακής ενιαίας αγοράς. Με αυτόν τον τρόπο η προϋπόθεση της «ψηφιακής ανάπτυξης» οδήγησε στη θέσπιση αναθεωρημένης στρατηγικής για την ψηφιακή ανάπτυξη στην Ελλάδα.

Στηρίζουν τις διαρθρωτικές αλλαγές και την εφαρμογή των συστάσεων ανά χώρα (ΣΑΧ)

Οι προϋποθέσεις αυτές οδήγησαν σε απαιτούμενες νομοθετικές αλλαγές σε πολλούς τομείς πολιτικής, μεταξύ των οποίων η αγορά εργασίας της εκπαίδευσης, η υγεία ή η κοινωνική ένταξη.

Επιταχύνουν τη μεταφορά του κεκτημένου της ΕΕ

Στην Ισπανία, στην Ιταλία, στην Πολωνία, στην Πορτογαλία, στη Σλοβενία και στην Τσεχική Δημοκρατία η εκπλήρωση της προϋπόθεσης για την ενεργειακή απόδοση έδωσε σημαντική ώθηση στην ομαλή μεταφορά των οδηγιών περί ενεργειακής απόδοσης και ενεργειακής απόδοσης κτιρίων.

Βοηθούν στην καλύτερη στόχευση της στήριξης από τα Ευρωπαϊκά Διαρθρωτικά και Επενδυτικά Ταμεία (ΕΔΕΤ)και από άλλες πηγές δημόσιας χρηματοδότησης.

Σύμφωνα με πολλές από τις προϋποθέσεις, η ενίσχυση από τα ταμεία της ΕΕ έπρεπε να αποτελεί μέρος πλαισίων στρατηγικών επενδύσεων. Αυτά τα πλαίσια —που έχουν σχεδιαστεί για να πληρούν ορισμένα ποιοτικά κριτήρια, βασίζονται στην ανάλυση αναγκών, περιλαμβάνουν μέτρα για την προσέλκυση ιδιωτικών επενδύσεων και συγκεντρώνουν ενωσιακή, εθνική και περιφερειακή χρηματοδότηση— έχουν ως αποτέλεσμα τον καλύτερο συντονισμό και την ιεράρχηση των προτεραιοτήτων των δημόσιων δαπανών στο σύνολό τους.

Ενισχύουν τη διοικητική ικανότητα και την επικοινωνία μεταξύ όλων των επιπέδων διακυβέρνησης

Η αποτελεσματική δημόσια διοίκηση έχει πρωταρχική σημασία για την επιτυχία των ενωσιακών και των δημόσιων επενδύσεων. Όταν ορισμένες προϋποθέσεις απαιτούσαν ρητά την ενίσχυση και τη μεταρρύθμιση των δημόσιων διοικήσεων, η ίδια η διαδικασία εκπλήρωσής τους είχε ως αποτέλεσμα τη βελτίωση του συντονισμού και της επικοινωνίας μεταξύ υπουργείων, οργανισμών, περιφερειακών και τοπικών αρχών και άλλων ενδιαφερόμενων παραγόντων.

Επόμενα βήματα

Η έκθεση δείχνει ότι υπάρχει περιθώριο για βελτίωση – μήπως θα πρέπει οι προϋποθέσεις να προσαρμοστούν περισσότερο στις ανάγκες των κρατών μελών και των περιφερειών; Πώς μπορούμε να εξασφαλίσουμε την εκπλήρωσή τους σε όλη τη διάρκεια της δημοσιονομικής περιόδου; Αυτά είναι τα βασικά ζητήματα που θα τροφοδοτήσουν τη συζήτηση σχετικά με την πολιτική συνοχής μετά το 2020.

Ιστορικό

Η καθιέρωση προϋποθέσεων για τις επιτυχείς επενδύσεις ήταν μια από τις βασικές καινοτομίες της αναθεωρημένης πολιτικής για τη συνοχή (βλ. MEMO/13/1011).

Σήμερα, το 86 % αυτών των προϋποθέσεων εκπληρώνεται από όλα τα κράτη μέλη. Τα κράτη μέλη οφείλουν να υποβάλουν έκθεση σχετικά με την εκπλήρωση των εκκρεμών προϋποθέσεων έως το καλοκαίρι του 2017.