Οδική ασφάλεια: νέα στατιστικά στοιχεία αναδεικνύουν την ανάγκη προσπαθειών για να σωθούν ζωές στους δρόμους της ΕΕ

safety beltΔημοσίευση στατιστικών του 2015 για την οδική ασφάλεια – Η κατάσταση στην Ελλάδα

Οι στατιστικές του 2015 για την οδική ασφάλεια, που δημοσίευσε σήμερα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, επιβεβαιώνουν ότι οι δρόμοι της Ευρώπης παραμένουν οι ασφαλέστεροι στον κόσμο παρά την πρόσφατη επιβράδυνση της μείωσης των θανάτων από τροχαία ατυχήματα

Πέρυσι, 26.000 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους στους δρόμους της ΕΕ, δηλαδή 5.500 λιγότεροι από το 2010. Η Ελλάδα μάλιστα παρουσίασε στο εν λόγω διάστημα την εντυπωσιακότερη μείωση σε θανάτους από τροχαία ατυχήματα ανά εκατ. κατοίκων (-36%) στο σύνολο της ΕΕ. Δεν σημειώθηκε ωστόσο καμιά βελτίωση σε επίπεδο ΕΕ σε σύγκριση με το 2014. Ειδικότερα στην Ελλάδα, καταγράφηκε αύξηση 2% στο διάστημα 2014-2015, ενώ η χώρα εξακολουθεί να παρουσιάζει σημαντικά υψηλότερο αριθμό θανάτων από τροχαία ατυχήματα ανά εκατ. κατοίκων (73 και 74 αντίστοιχα για το 2014 και το 2015), σε σχέση με τον μέσο όρο της ΕΕ (51 και 51,5 για τα αντίστοιχα έτη). Επιπλέον, η Επιτροπή εκτιμά ότι τραυματίστηκαν σοβαρά στους δρόμους της ΕΕ 135.000 άτομα. Το κοινωνικό κόστος (αποκατάσταση, υγειονομική περίθαλψη, υλικές ζημίες, κ.λπ.) των θανάτων και τραυματισμών από τροχαία ατυχήματα εκτιμάται σε τουλάχιστον 100 δισεκ. ευρώ.

Η Eπίτροπος Μεταφορών της ΕΕ κα Βιολέτα Μπουλτς δήλωσε τα εξής: «Κάθε νέος θάνατος ή σοβαρός τραυματισμός συνιστά σοβαρή απώλεια που θα μπορούσε να είχε αποφευχθεί. Έχουμε επιτύχει εντυπωσιακά αποτελέσματα σχετικά με τη μείωση των θανατηφόρων τροχαίων ατυχημάτων τις τελευταίες δεκαετίες, αλλά η τρέχουσα στασιμότητα είναι ανησυχητική. Εάν η Ευρώπη επιθυμεί να επιτύχει μέχρι το 2020 τον στόχο της για μείωση των θανάτων από τροχαία ατυχήματα στο μισό, πρέπει να γίνουν ακόμη πολλά. Καλώ τα κράτη μέλη να εντείνουν τις προσπάθειές τους όσον αφορά την επιβολή της νομοθεσίας και την ενημέρωση των πολιτών. Οι ενέργειες αυτές μπορεί να έχουν κόστος, αλλά το κόστος αυτό είναι ασήμαντο σε σύγκριση με τα 100 δισεκατ. ευρώ στα οποία ανέρχεται το κοινωνικό κόστος των θανάτων και τραυματισμών από τροχαία ατυχήματα. Από την πλευρά της, η Επιτροπή θα εξακολουθήσει να δραστηριοποιείται στους τομείς όπου η Ευρώπη μπορεί να αποφέρει σαφή προστιθέμενη αξία. Η τεχνολογία και η καινοτομία διαμορφώνουν ολοένα περισσότερο το μέλλον της οδικής ασφάλειας. Μεσοπρόθεσμα έως και μακροπρόθεσμα, η συνδεδεμένη και η αυτόματη οδήγηση, για παράδειγμα, προσφέρουν μεγάλες δυνατότητες για την αποφυγή ατυχημάτων. Ως εκ τούτου καταβάλλουμε κάθε προσπάθεια για να δημιουργήσουμε το κατάλληλο πλαίσιο».

Ο μέσος όρος των θανάτων από τροχαία ατυχήματα στην ΕΕ το 2015 ήταν 51,5 θάνατοι ανά 1 εκατ. κατοίκους, ο ίδιος δηλαδή με τα τελευταία δύο έτη. Η επιβράδυνση, η οποία παρατηρείται μετά από μια σημαντική μείωση κατά 8% το 2012 και το 2013, οφείλεται σε πολλούς παράγοντες, όπως στη μεγαλύτερη αλληλεπίδραση μεταξύ των απροστάτευτων χρηστών του οδικού δικτύου και των εποχούμενων οδηγών στις πόλεις μας. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Επιτροπής, οι ευάλωτοι χρήστες (πεζοί, ποδηλάτες κ.λπ.) αντιστοιχούν σε ένα μεγάλο ποσοστό των 135.000 ατόμων που τραυματίστηκαν. Η Επιτροπή δημοσιεύει για πρώτη φορά τέτοια στοιχεία, καθώς τα κράτη μέλη της ΕΕ έχουν αρχίσει να παρέχουν συγκρίσιμα και αξιόπιστα δεδομένα σχετικά με τους σοβαρούς τραυματισμούς από τροχαία ατυχήματα. Αυτό είναι το πρώτο βήμα προς μια ευρωπαϊκή προσέγγιση των σοβαρών τραυματισμών.

Οι στατιστικές ανά χώρα (βλ. παρακάτω) δείχνουν ότι ο αριθμός των θανάτων από τροχαία ατυχήματα εξακολουθεί να ποικίλλει σε μεγάλο βαθμό από χώρα σε χώρα της ΕΕ, αν και οι διαφορές μειώνονται κάθε χρόνο. Ορισμένες χώρες με παραδοσιακά καλές επιδόσεις σημείωσαν μικρότερη πρόοδο, ενώ τρία από τα κράτη μέλη με τον υψηλότερο αριθμό θανάτων από τροχαία ατυχήματα βελτίωσαν την κατάσταση της οδικής τους ασφάλειας.

Βελτίωση της οδικής ασφάλειας στην ΕΕ

Προκειμένου να επιτευχθεί ο στρατηγικός στόχος της ΕΕ για μείωση στο μισό του αριθμού των θανάτων από τροχαία ατυχήματα από το 2010 έως το 2020, απαιτούνται πρόσθετες ενέργειες. Τα κράτη μέλη είναι οι βασικοί συντελεστές, δεδομένου ότι τα περισσότερα μέτρα λαμβάνονται σε καθημερινή βάση σε εθνικό και τοπικό επίπεδο: επιβολή κανόνων οδικής κυκλοφορίας, ανάπτυξη και συντήρηση των υποδομών, αλλά και εκστρατείες ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενεργεί όταν η ΕΕ παρέχει σαφή προστιθέμενη αξία, για παράδειγμα θεσπίζοντας νομοθεσία που διευκολύνει τη διασυνοριακή επιβολή του νόμου για τις τροχαίες παραβάσεις ή καθορίζοντας τεχνικά πρότυπα ασφάλειας για τις υποδομές και τα οχήματα. Η Επιτροπή παρακολουθεί με προσοχή την κατάσταση, και παράλληλα ενθαρρύνει και βοηθά τα κράτη μέλη να βελτιώσουν τις επιδόσεις τους μέσω της ανταλλαγής δεδομένων, γνώσεων και εμπειριών, καθώς και βέλτιστων πρακτικών.

Η τεχνολογική πρόοδος της τελευταίας δεκαετίας έχει βελτιώσει σημαντικά την ασφάλεια των οχημάτων. Οι σημαντικές εξελίξεις όσον αφορά την καινοτομία και την τεχνολογία ενισχύουν τις δυνατότητες βελτίωσης της οδικής ασφάλειας στο μέλλον, ιδίως στον τομέα της αυτοματοποίησης των οχημάτων και της συνδεσιμότητας. Για να προλειάνει το έδαφος για την αυτοματοποίηση και την καλύτερη διαχείριση της κυκλοφορίας, η Επιτροπή σκοπεύει να εκπονήσει ένα γενικό σχέδιο για την ανάπτυξη των συνεργατικών ευφυών συστημάτων μεταφορών —μιας αμφίδρομης επικοινωνίας μεταξύ οχημάτων και οδικών υποδομών— κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2016. Τα συστήματα αυτά δίνουν τη δυνατότητα στα οχήματα να προειδοποιούν το ένα το άλλο άμεσα (π.χ. σε περίπτωση πέδησης έκτακτης ανάγκης) ή μέσω των υποδομών (π.χ. οδικά έργα κατά μήκος της διαδρομής).