Τα Θεσμικά Όργανα της ΕΕ

{57DB1C89-4074-4BFD-B270-70EE4B80F2A0}_dsc_0247Στη διαδικασία λήψης αποφάσεων στο επίπεδο της ΕΕ, συμμετέχουν διάφορα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα, όπως:

  • Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το οποίο αντιπροσωπεύει τους πολίτες της Ένωσης και εκλέγεται απευθείας από αυτούς.
  • Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, το οποίο αποτελείται από τους αρχηγούς κρατών ή κυβερνήσεων των κρατών – μελών της ΕΕ
  • Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία αντιπροσωπεύει τα συμφέροντα της Ένωσης συνολικά.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καθορίζει τους γενικούς πολιτικούς προσανατολισμούς και τις προτεραιότητες της Ένωσης, αλλά δεν ασκεί νομοθετική δραστηριότητα. Γενικότερα, η Επιτροπή είναι εκείνη που προτείνει νέες νομοθετικές πράξεις, οι οποίες όμως εγκρίνονται από το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. Στη συνέχεια της εφαρμόζουν τα Κράτη – μέλη και η Επιτροπή.

Η διαδικασία ξεκινάει με την Επιτροπή. Όταν η Επιτροπή σκέφτεται να παρουσιάσει μια πρόταση για δράση, τότε συνήθως, ζητά από τα Κράτη – μέλη, από επιχειρηματικούς κλάδους, από οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, αλλά και από μεμονωμένα άτομα να εκθέσουν τις απόψεις τους, σχετικά με το θέμα. Οι γνώμες που συγκεντρώνονται λαμβάνονται υπόψη κατά την κατάρτιση της πρότασης της Επιτροπής, η οποία υποβάλλεται στο Συμβούλιο και στο Κοινοβούλιο. Η πρόταση της Επιτροπής, μπορεί να ξεκινήσει, ύστερα από πρόσκληση από το Συμβούλιο, το Κοινοβούλιο ή τους ευρωπαίους πολίτες, ή μπορεί να ξεκινήσει με πρωτοβουλία της Επιτροπής.

Το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο διαβάζουν χωριστά και συζητούν την πρόταση. Αν δεν επιτευχθεί συμφωνία, μετά τη δεύτερη ανάγνωση, τότε η πρόταση τίθεται ενώπιον μιας «επιτροπής συνδιαλλαγής» που περιλαμβάνει ισάριθμους εκπροσώπους από το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο. Στις συνεδριάσεις αυτές, μετέχουν και εκπρόσωποι της Επιτροπής, οι οποίοι συμβάλλουν στις συζητήσεις. Μόλις επιτευχθεί συμφωνία στην επιτροπή συνδιαλλαγής, το συμφωνημένο κείμενο διαβιβάζεται στο Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο για Τρίτη ανάγνωση, ώστε να αποκτήσει τελικά ισχύ νόμου.

Στις περισσότερες περιπτώσεις το Κοινοβούλιο ψηφίζει τις προτάσεις με απλή πλειοψηφία και το Συμβούλιο με ειδική πλειοψηφία, σύμφωνα με την οποία κάθε κράτος μέλος, έχει ένα συγκεκριμένο αριθμό ψήφων, ανάλογα με το μέγεθος και τον πληθυσμό του. Σε ορισμένες περιπτώσεις, στο Συμβούλιο απαιτείται ομοφωνία.

Εκτός από το τρίγωνο Επιτροπή – Συμβούλιο – Κοινοβούλιο, υπάρχουν διάφορα συμβουλευτικά όργανα των οποίων η γνώμη πρέπει να ζητηθεί, όταν η νομοθεσία που προτείνεται περιλαμβάνει τον τομέα ενδιαφέροντός τους. Ακόμη και αν δεν ισχύσει απόλυτα η γνώμη τους, εντούτοις αξιοποιούνται οι παρατηρήσεις τους για την ποιοτική βελτίωση των νομοθετημάτων και στηρίζεται η δημοκρατική εποπτεία στην δημιουργία νομοθεσίας στην Ένωση.

Τα όργανα αυτά είναι:

  • Η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, η οποία εκπροσωπεί ομάδες της κοινωνίας των πολιτών, όπως εργοδότες, συνδικάτα και ομάδες κοινωνικών συμφερόντων.
  • Η Επιτροπή των Περιφερειών, η οποία φροντίζει ώστε να ακούγεται η φωνή των αρχών της τοπικής και περιφερειακής αυτοδιοίκησης.
  • Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, όταν πρόκειται για θέματα οικονομικού ή δημοσιονομικού χαρακτήρα.

Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τα θεσμικά όργανα και οργανισμούς της ΕΕ, πατήστε εδώ